İçeriğe geç

Cam Balkon ve Teras Kapatma: İzin, Sistem Seçimi ve Tasarım

Maker Mimarlık9 dk okumaGüncelleme:

KapakMustafa Çakır

Cam balkon ve teras kapatma, balkonun ya da terasın açık kenarlarının cam panellerle kapatılarak rüzgâr, yağmur ve tozdan korunan, yıl boyu kullanılabilir bir alana dönüştürülmesidir. Apartmanda bu iş yalnız dairenin kararı değildir: balkon ve teras binanın cephesinin parçasıdır, cephe ortak alandır ve değişiklik için kat maliklerinin onayı aranır. Belediye açısından ruhsat gerekip gerekmediği ise kullanılacak sistemin türüne ve yapılacak işin kapsamına bağlıdır. Bu yüzden doğru sıra önce izin ve onay, sonra sistem seçimi, en son da tasarım ayrıntılarıdır. Aşağıda bu üç adımı, sık yapılan hataları ve bütün bina için tek bir ilke kurmanın neden işe yaradığını anlatıyoruz.

Balkon ve teras kapatmak için izin gerekir mi?

Bu sorunun iki ayrı tarafı vardır ve ikisi çoğu zaman birbirine karıştırılır: kat mülkiyeti açısından kat maliklerinin onayı ve imar açısından belediyenin izni. Biri diğerinin yerini tutmaz.

Kat malikleri ve yönetim planı

Apartmanda dış cephe, balkon korkulukları ve binanın genel görünüşü ortak alan sayılır. Bir dairenin balkonunu camla kapatması cephenin görünüşünü değiştirdiği için, diğer kat maliklerinin onayı olmadan yapılan uygulamalar sonradan anlaşmazlık ve söküm talebiyle karşılaşabilir. Hangi çoğunluğun gerektiği, onayın nasıl alınacağı ve yönetim planında konuya ilişkin bir hüküm olup olmadığı gibi konularda kat mülkiyeti mevzuatı, binanın yönetim planı ve yargı kararlarıyla oluşan güncel uygulama esas alınır. Bu alan zaman zaman değişen bir alandır; somut durum için yönetimden ve gerekirse bir avukattan bilgi almak doğru olur. Bizim önerimiz onayın yazılı alınması ve kararın hangi sistemi, hangi rengi ve hangi ayrıntıları kapsadığının açıkça yazılmasıdır.

Belediye ve imar

Belediye tarafında belirleyici olan, yapılan işin binanın onaylı projesini ve kullanım alanını değiştirip değiştirmediğidir. Açılır kapanır cam panellerle yapılan hafif kapatmalarla, balkonu duvar örerek ya da sabit doğramayla odaya katan uygulamalar aynı değerlendirilmez. İkinci tür iş, binanın inşaat alanını ve cephesini kalıcı olarak değiştirdiği için esaslı tadilat niteliği kazanabilir ve ruhsat ister. Hangi uygulamanın hangi izne tabi olduğu konusunda güncel imar mevzuatı, imar planı notları ve ilgili belediyenin koşulları esas alınır. Ruhsat istenmeyen bir sistem seçilmiş olsa bile kat maliklerinin onayı gereği ortadan kalkmaz.

Hangi durumlarda ayrıca dikkat gerekir?

Bazı binalarda ve bazı balkonlarda kapatma kararı daha fazla hazırlık ister. Keşifte özellikle şu durumlara bakıyoruz:

  • Tescilli ya da koruma alanındaki yapılar: Cephede yapılacak her değişiklik ilgili koruma kurulunun ve idarenin koşullarına bağlıdır; bu yapılarda kapatma çoğu zaman mümkün olmaz ya da çok sınırlı biçimde yapılır.
  • Çatı terasları: Terasın üstü açıksa kapatma bir tavan ya da örtü gerektirir. Bu durumda iş camla sınırlı kalmaz, yeni bir hacim yapılmış olur; izin, yük ve su yalıtımı ayrıca ele alınır.
  • Yangın ve kaçış: Bazı balkonlar yangında kaçış ya da itfaiyenin ulaşabileceği nokta olarak işlev görür. Kapatmanın bu işlevi engellememesi gerekir.
  • Doğalgaz ve baca: Balkonda kombi, şofben ya da baca çıkışı varsa kapatma havalandırmayı ve yanma havasını etkiler. Bu durumda gaz dağıtım şirketinin ve yetkili tesisatçının görüşü alınmadan iş yapılmaz.
  • Taşıyıcı durum: Eski binalarda balkon döşemesinin ve korkuluğun durumu yeni yükü taşıyıp taşıyamayacağını belirler. Paslanmış donatı, çatlak ya da sarkma varsa önce yetkili mühendis değerlendirir.
Apartman ve Toplu Konut alanındaki projelerimizden

Cam balkon sistemleri nelerdir?

Piyasada çok sayıda ad kullanılsa da balkon ve teras kapatma sistemleri birkaç ana gruba ayrılır. Aşağıdaki tablo genel eğilimleri gösterir; ürünler arasında cam türü, profil kesiti ve donanım kalitesi belirgin biçimde değişir ve kesin özellikler üreticinin teknik belgesinden alınır.

Sistem Nasıl çalışır? Güçlü yanı Zayıf yanı
Katlanır (açılır kapanır) cam balkon Çerçevesiz ya da ince çerçeveli cam paneller bir rayda kayar ve bir kenarda toplanır Açıldığında balkon neredeyse tamamen açık kalır; görüntü hafiftir Isı yalıtımı sınırlıdır; panel aralarında hava ve ses geçişi olur
Sürme sistem Paneller birbirinin önünden yatay olarak kayar Kullanımı basittir; ısı yalıtımlı profil seçenekleri vardır Açıldığında panellerin bir bölümü yine önde kalır
Isı yalıtımlı katlanır sistem Yalıtımlı profil ve çift camla katlanarak açılan paneller Açılabilirlik ile yalıtımı birleştirir Profil daha kalın, sistem daha ağırdır; montaj özen ister
Sabit doğramalı kapatma Açılır kanatlı ve sabit camlı pencere doğraması Yalıtım ve sızdırmazlık en iyi bu türde sağlanır Balkonu odaya dönüştürdüğü için izin açısından en hassas türdür

Seçimde ilk soru, kapatılan alanın nasıl kullanılacağıdır. Yazın açık, kışın kapalı bir balkon isteniyorsa katlanır sistem uygundur. Alanın kışın da ılık kalması isteniyorsa yalıtımlı bir sistem gerekir; ama bu durumda bile balkon bir oda gibi davranmaz. Balkonu tam olarak iç mekâna katmak bambaşka bir karardır ve kendi izin ve yalıtım sorularını getirir.

Cam, profil ve donanım nasıl seçilir?

Cam balkonun ömrü ve güvenliği büyük ölçüde görünmeyen bileşenlere bağlıdır. Teklifleri karşılaştırırken yalnız toplam bedele değil şu kalemlere de bakmak gerekir:

  • Cam türü: Balkon ve teras kapatmada kırıldığında küçük parçalara ayrılan temperli güvenlik camı kullanılır. Yüksek katlarda ve çarpma riski olan yerlerde lamine cam da düşünülebilir. Camın türü ve kalınlığı panel ölçüsüne ve rüzgâr etkisine göre üretici tarafından belirlenir.
  • Profil: Alüminyum profiller yaygındır; ısı yalıtımlı profillerde iç ve dış yüz arasında ısı kesici bir parça bulunur. Profil rengi binanın diğer doğramalarıyla uyumlu seçilir.
  • Ray ve teker: Panellerin rahat ve sessiz kayması, ray ve tekerlerin kalitesine bağlıdır. Ucuz donanım zamanla sıkışır, paneller düşer ya da kilitlenmez.
  • Su tahliyesi: Alt rayda yağmur suyunu dışarı atacak tahliye delikleri olmalı, balkon zemininin eğimi buna göre kontrol edilmelidir. Aksi halde su balkonda birikir.
  • Kilit ve güvenlik: Alçak katlarda panellerin dışarıdan açılmasını önleyen kilit düzeni, çocuklu evlerde ise kolay açılmayan bir mekanizma önemlidir.
  • Fitil ve sızdırmazlık: Panel aralarındaki fitiller rüzgârlı yağmurda suyun içeri girmesini azaltır; tam sızdırmazlık beklentisi katlanır sistemlerde gerçekçi değildir.

Rüzgâr, güvenlik ve mühendislik

Yüksek katlarda, deniz kenarında ya da açık arazide rüzgâr, cam paneller üzerinde önemli bir yük oluşturur. Cam kalınlığı, panel genişliği, profil kesiti ve ankraj düzeni bu yüke göre seçilir. Panellerin bağlandığı balkon döşemesi, korkuluk ya da üst kirişin yeni yükü güvenle taşıması gerekir. Bu konularda karar sistem üreticisinin teknik verileriyle ve gerektiğinde yetkili mühendisin değerlendirmesiyle verilir; göz kararı yapılan montaj, fırtınada camın yerinden çıkması gibi ciddi sonuçlar doğurabilir.

Montajda sık karşılaşılan bir sorun, eski korkuluk üzerine sistemin doğrudan oturtulmasıdır. Eski korkuluk sağlam değilse ya da yeterince yüksek değilse önce yenilenir. Cam kapatma korkuluğun yerini almaz: paneller açıldığında balkonun kenarı yine güvenli olmalıdır.

Teras kapatmada neye dikkat edilir?

Teras kapatma, balkon kapatmadan daha kapsamlı bir iştir. Terasın üstü çoğu zaman açıktır ve kapatma için bir örtü gerekir. Bu örtü sabit bir çatı, cam tavan ya da açılır bir sistem olabilir. Hangisi seçilirse seçilsin şu sorular baştan cevaplanmalıdır:

  1. Taşıyıcı sistem: Örtünün ve camların yükü nereye aktarılacak? Terasın altındaki döşeme ve duvarlar bu yükü taşıyabilir mi? Kar ve rüzgâr yükü hesabı yetkili mühendisin işidir.
  2. Su yalıtımı: Terasın mevcut su yalıtımı, yeni ayak ve bağlantı noktalarında delinmeden ya da delinen noktalar yeniden yalıtılarak korunmalıdır. Alttaki daireye su sızması teras kapatmanın en sık sorunudur.
  3. Aşırı ısınma: Cam tavanlı kapalı teraslar yazın çok ısınır. Gölgeleme, açılır tavan ya da yan paneller ve doğal havalandırma birlikte düşünülür.
  4. Yoğuşma: Kışın soğuk cam yüzeylerde nem yoğuşur. Havalandırma ve gerekiyorsa yalıtımlı cam bu sorunu azaltır.
  5. İzin: Çatı terasının kapatılması yeni bir hacim oluşturduğu için izin açısından balkon kapatmadan farklı değerlendirilir; ilgili belediyenin koşulları baştan öğrenilir.

Kışın da kullanılacak, ısıtılan ve bitkilerle yaşanan bir alan isteniyorsa iş aslında bir kış bahçesi projesidir. Yön, ısınma ve nem konularını kış bahçesi tasarımı yazımızda ayrıntılı anlattık. Üstü örtülü ama yanları açık bir gölge alanı yeterliyse pergola daha uygun bir çözüm olabilir.

Cephe bütünlüğü: bütün bina için tek ilke

Bir apartmanın cephesine bakınca farklı renkte profiller, farklı yükseklikte camlar, bazı balkonların duvarla kapatıldığı, bazılarının açık bırakıldığı dağınık bir görüntü sık görülür. Bu görüntü binanın değerini ve okunuşunu zayıflatır, kat malikleri arasında da anlaşmazlık konusu olur. Çözüm, bütün bina için tek bir balkon kapatma ilkesi belirlemektir.

Bu ilke en az şunları tanımlar: kullanılacak sistem türü, profil rengi, camın görünüşü, panel bölüntüsü, korkulukla ilişki ve tente ya da perde gibi ek öğelerin nasıl olacağı. Böylece bugün kapatmak isteyen daire de ileride kapatacak daire de aynı çizgiye uyar. İlkeyi kat maliklerine sunarken binanın üç boyutlu modeli üzerinde kapatılmış ve kapatılmamış balkonların birlikte nasıl görüneceğini göstermek kararı kolaylaştırır. Bu yaklaşım cephe tasarımı hizmetimizin bir parçasıdır; apartman ölçeğindeki işlerimizi apartman ve toplu konut sayfamızda görebilirsiniz.

Cephe zaten yenilenecekse balkon kapatma kararını mantolama ve boya işleriyle birlikte vermek daha doğrudur. İskele bir kez kurulur, korkuluklar ve denizlikler aynı anda elden geçirilir. Isı yalıtımı tarafını mantolama ve dış cephe yalıtımı yazımızda anlattık.

Apartman ve Toplu Konut alanındaki projelerimizden

Balkonu odaya katmak: ayrı bir karar

Balkon kapatıldıktan sonra sık gelen istek, balkonla oda arasındaki duvarın ya da pencerenin kaldırılmasıdır. Bu, cam kapatmadan çok farklı bir iştir. Balkon ile oda arasındaki duvar bazen taşıyıcı sistemin parçasıdır, bazen içinde kolon ya da kiriş bulunur. Balkon döşemesi çoğu zaman oda döşemesinden farklı kotta ve farklı yük için yapılmıştır. Duvar kaldırıldığında ısı yalıtımı sınırı da balkonun dış kenarına taşınır; cam kapatma bu sınırı tek başına sağlayamaz, oda kışın soğuk kalır ve yoğuşma görülür.

Bu yüzden balkonu iç mekâna katma isteği varsa taşıyıcı durum yetkili mühendis tarafından incelenir, izin açısından ilgili idarenin koşulları öğrenilir, yalıtım ve ısıtma birlikte çözülür. Taşıyıcı elemanlara dokunulan işler izinsiz ve hesapsız yapılmaz.

Cam balkon ve teras kapatma adım adım

  1. Durum tespiti: Balkonun ya da terasın ölçüleri, döşeme ve korkuluğun durumu, su tahliyesi, tesisat ve baca çıkışları yerinde incelenir.
  2. Onay ve izin: Yönetim planı ve binanın onaylı projesi kontrol edilir, kat maliklerinin onayı yazılı alınır, gerekiyorsa belediyeye başvurulur.
  3. İlke ve tasarım: Bütün bina için sistem, renk ve bölüntü ilkesi belirlenir; dairenin kapatması bu ilkeye göre çizilir.
  4. Sistem ve teklif: Aynı cam, profil ve donanım tanımıyla karşılaştırılabilir teklifler alınır.
  5. Hazırlık: Gerekiyorsa korkuluk yenilenir, zemin eğimi ve su yalıtımı düzeltilir, tesisat ayarlanır.
  6. Montaj ve kontrol: Ankrajlar, panel hareketi, kilitler ve su tahliyesi teslimden önce denetlenir.

Süre ve bedel balkonun ölçüsüne, seçilen sisteme ve hazırlık işlerine göre değişir; keşiften sonra iş programıyla birlikte verilir.

Sık yapılan hatalar

  • Komşuların ve yönetimin onayını almadan uygulama yapmak, sonra söküm talebiyle karşılaşmak.
  • Bütün binadan farklı renk ve bölüntüde sistem seçip cephe bütünlüğünü bozmak.
  • Kombi ya da şofben bulunan balkonu havalandırmayı düşünmeden kapatmak.
  • Su tahliyesi olmayan alt ray kullanmak, yağmur suyunun içeride birikmesine yol açmak.
  • Katlanır cam balkondan oda konforu beklemek.
  • Eski ve sağlamlığı belirsiz korkuluğa sistem oturtmak.

Maker Mimarlık bu işte ne yapıyor?

Kocaeli Darıca’daki ofisimizde balkon ve teras kapatmayı cephe tasarımının bir parçası olarak ele alıyoruz. Ücretsiz ilk keşifte yerinde inceleme yapıyor, bütün bina için kapatma ilkesini üç boyutlu modelde alternatifleriyle aynı bakıştan gösteriyor, kat maliklerinin karar verebileceği teknik dosyayı hazırlıyoruz. Uygulama aşamasında keşif bedellerinden hak edişlere kadar süreci izliyoruz. Balkonunuz ya da binanız için bir değerlendirme isterseniz teklif formundan ya da sayfadaki WhatsApp düğmesinden bize yazabilirsiniz.

?Merak edilenler

Sık sorulan sorular

Cam balkon yaptırmak için komşu onayı gerekir mi?

Apartmanda balkon cephenin parçasıdır ve cephe ortak alan sayılır; bu yüzden kapatma için kat maliklerinin onayı aranır. Gereken çoğunluk ve onayın biçimi konusunda kat mülkiyeti mevzuatı, yönetim planı ve güncel yargı uygulaması esas alınır. Onayı yazılı almak ve kullanılacak sistemi kararda tanımlamak sonradan çıkabilecek anlaşmazlıkları azaltır.

Cam balkon için belediyeden ruhsat almak gerekir mi?

Bu, sistemin türüne ve işin kapsamına bağlıdır. Açılır kapanır cam panellerle yapılan hafif kapatmalar ile balkonu duvarla ya da sabit doğramayla odaya katan uygulamalar aynı değerlendirilmez. Güncel imar mevzuatı ve ilgili belediyenin koşulları esas alınır; ruhsat istenmemesi kat maliklerinin onayının yerini tutmaz.

Katlanır cam balkon mu, ısı yalıtımlı sistem mi seçilmeli?

Balkon yazın açık, kışın rüzgârdan korunan bir alan olarak kullanılacaksa katlanır sistem yeterlidir. Alanın kışın da ılık kalması isteniyorsa ısı yalıtımlı profil ve çift camlı bir sistem gerekir. İkisinde de kapatılan balkon tam bir oda gibi davranmaz.

Teras kapatma ile balkon kapatma arasındaki fark nedir?

Balkonun üstü çoğunlukla üst katın döşemesiyle örtülüdür, teras ise genellikle açıktır. Teras kapatma bu yüzden bir tavan ya da örtü ister; taşıyıcı sistem, su yalıtımı, aşırı ısınma ve izin konuları daha kapsamlıdır. Kar ve rüzgâr yükü için yetkili mühendisin değerlendirmesi gerekir.

Kombi olan balkon camla kapatılabilir mi?

Kombi, şofben ya da baca çıkışı bulunan balkonun kapatılması havalandırmayı ve yanma havasını etkiler. Bu durumda gaz dağıtım şirketinin ve yetkili tesisatçının görüşü alınmadan kapatma yapılmamalıdır. Gerekirse cihazın yeri ya da baca düzeni değiştirilir.

Apartmanda herkes farklı cam balkon yaptırırsa ne olur?

Farklı renk, bölüntü ve sistemler cephenin dağınık görünmesine yol açar ve kat malikleri arasında anlaşmazlık konusu olur. Bunu önlemenin yolu bütün bina için tek bir kapatma ilkesi belirlemektir. Böylece bugün ve ileride kapatma yapacak her daire aynı çizgiye uyar.

Cam balkon fiyatı neye göre değişir?

Balkonun açıklık ölçüsü, seçilen sistem, cam ve profil türü, donanım kalitesi ve korkuluk yenileme ya da zemin düzeltme gibi hazırlık işleri bedeli belirler. Yüksek kat ve rüzgârlı konum, cam ve ankraj seçimini de etkiler. Bedel ve süre keşiften sonra iş programıyla birlikte verilir.

→Teklif ve ihale daveti

Projenizi konuşalım

Şartnameniz hazırsa yükleyin, hazır değilse kapsamı birlikte tanımlayalım. Keşif ücretsizdir.

WhatsApp Arayın Teklif isteyin