İçeriğe geç

Konya Çumra OSB Fabrika Projesi ve Fabrika Yenileme

Maker Mimarlık8 dk okumaGüncelleme:

KapakTürkkan Yağ SanayiDilovası, Kocaeli

Çumra Organize Sanayi Bölgesi, Konya’nın güneyindeki Çumra ilçesinde faal ve geniş bir OSB’dir; bölgede ağırlık gıda ve tarım makinelerindedir. Çumra’yı Konya’nın diğer bölgelerinden ayıran şey, parsellerinin önemli bir kısmının henüz tahsis edilmemiş ya da yapım aşamasında olmasıdır. Bu nedenle burada fabrika projesi denince çoğu zaman boş bir parselde sıfırdan kurulan yeni bir tesis kastedilir. Doğru başlangıç, ürününüzün yapıdan ne beklediğini netleştirmektir: gıda tesisi hijyen akışı, yıkanabilir yüzeyler ve soğuk zincir; tarım makinesi tesisi geniş montaj holü, boya ve kaynak alanları ve büyük kapılar ister. Yapı ruhsatı ve yapı kullanma izni Çumra OSB müdürlüğü üzerinden yürür; bölgenin imar planı notları ve OSB yönetiminin güncel koşulları esas alınır.

Bu yazıda bölgeyi kısaca tanıtıyor, ardından boş parselde yeni fabrikanın adım adım nasıl kurulduğunu, sektöre göre tasarım ihtiyaçlarını, izin sürecini ve bölgede tesisi olan firmalar için yenileme kalemlerini anlatıyoruz.

Çumra OSB nerede, hangi sektörler var?

Çumra, Konya il merkezinin güneyinde, Karaman yönünde bir ilçedir ve geniş tarım arazileriyle bilinen Konya Ovası’nın üretim merkezlerinden biridir. Bölge müdürlüğü ilçedeki İstiklal OSB Mahallesi’nde hizmet verir. Konya Sanayi ve Teknoloji İl Müdürlüğünün il sanayi raporu Çumra OSB’nin ağırlıklı sektör grubunu gıda ve tarım makineleri olarak verir. Bu iki sektörün aynı bölgede buluşması tesadüf değildir: çevresindeki tarım üretimi gıda sanayisine hammadde, tarım makinesi sanayisine de pazar sağlar.

Ulaşım açısından Çumra, Konya ile Karaman arasındaki hızlı tren hattının üzerindedir ve ilçede bu hattın bir istasyonu bulunur. Karayoluyla da Konya il merkezine ve Karaman’a bağlanır. Hızlı tren yolcu taşır; ancak il merkezine ve komşu il Karaman’a kolay ulaşım, bölgede çalışacak teknik personelin ve müşteri ziyaretlerinin planlanmasında bir kolaylıktır. Komşu ildeki bölgeyi merak ediyorsanız Karaman OSB yazımız aynı aksın diğer ucunu anlatır.

Boş parselde yeni fabrika: süreç adım adım

Çumra’da yatırımların büyük kısmı yeni tesis olduğu için süreci baştan sona görmek önemlidir. Biz yeni bir OSB tesisini şu sırayla yürütüyoruz:

  1. Tahsis ve parsel seçimi: Bölge yönetimi tahsis ilanlarıyla parselleri yatırımcıya açar. Parsel seçerken yalnızca büyüklüğe değil, cephe aldığı yola, komşu parsellerin faaliyetine, altyapı bağlantı noktalarına ve ileride büyüme payına bakılır.
  2. İmar durumu: Tahsisten sonra OSB’den parselin imar durumu alınır; çekme mesafeleri, taban alanı, emsal ve yükseklik sınırları bu belgeden öğrenilir.
  3. Zemin etüdü: Yapının temel sistemi zemin etüdüne göre belirlenir. Ova zeminlerinde yeraltı suyu ve zeminin taşıma gücü özellikle önemlidir; değerlendirme yetkili jeoloji ve inşaat mühendislerinindir.
  4. Üretim akışı ve yerleşim: Hammaddenin girişinden ürünün çıkışına kadar akış çizilir; yapının parseldeki oturumu, araç ve personel yolları, yükleme alanları ve gelecekteki genişleme yeri bu akışa göre belirlenir.
  5. Konsept ve üç boyutlu model: Hol, idari bina ve cephe alternatifleri üç boyutlu modelde karşılaştırılır; yatırımcı karar vermeden önce yapıyı görür.
  6. Ruhsat projeleri: Mimari, statik, mekanik ve elektrik projeleri birbiriyle uyumlu hazırlanır ve OSB’ye sunulur. Onaydan sonra yapı ruhsatı alınır.
  7. Uygulama projesi ve ihale: Ayrıntılar çözülür, metraj ve keşif hazırlanır, yükleniciler aynı kapsam üzerinden karşılaştırılır.
  8. Yapım ve altyapı bağlantıları: Şantiye boyunca yapı denetim süreci işler; elektrik, su, atık su ve doğal gaz bağlantıları OSB’nin altyapı takvimiyle eşleştirilir.
  9. Yapı kullanma izni ve işletme: Yapı bitince yapı kullanma izni alınır, ardından abonelikler ve işyeri açma ve çalışma ruhsatı tamamlanır.

Bu adımların en sık atlananı, parselin altyapı durumunun iş programına işlenmemesidir. Yapımı süren bir bölgede yol, enerji ya da atık su bağlantısının ne zaman hazır olacağı, binanın ne zaman kullanılabileceğini belirler. Parselde oturum ve araç akışı için OSB parselinde fabrika yerleşim planı yazımız ayrıntı verir.

Fabrika ve Üretim Tesisi alanındaki projelerimizden

Gıda tesisi projesinde neler belirleyicidir?

Çumra’nın çevresindeki tarımsal üretim, un, şeker, bakliyat, süt ürünleri ve sebze işleme gibi farklı gıda tesislerine kaynak olur. Gıda tesisinin ortak dili hijyendir ve hijyen önce yerleşimde çözülür. Hammadde kabulü, ön işlem, üretim, paketleme, depo ve sevkiyat tek yönlü bir akışla sıralanır; çiğ ve pişmiş, kirli ve temiz alanlar birbirine karışmaz. Personel üretime soyunma odası, el yıkama ve hijyen geçişinden girer.

Yapı tarafında bu ilke birkaç somut karara dönüşür. Duvar ve tavanlarda yıkanabilir, gıdaya uygun panel ve temizlenebilir köşe detayları kullanılır. Islak üretim alanlarında zemin eğimi, yer süzgeçleri ve sıcak suya, temizlik kimyasallarına dayanıklı zemin kaplaması projenin başında belirlenir. Soğuk oda ve dondurucu gerekiyorsa zemin altı yalıtımı ve donma önlemi taşıyıcı sistemle birlikte projelendirilir. Tahıl ve un gibi tozlu ürünlerde silo, toz toplama ve toz patlaması riski yetkili mühendislerin hesabıyla ele alınır. Gıda mevzuatının ve ilgili kurumların güncel koşulları esas alınır; işletme kayıt ve onay süreçleri için gıda mühendisiyle birlikte çalışılır.

Tarım makinesi tesisi projesinde neler belirleyicidir?

Konya, tarım alet ve makineleri üretiminde ülkenin önde gelen merkezidir ve Çumra bu kimliğin ova içindeki ayaklarından biridir. Tarım makinesi üreten bir tesis büyük ve ağır ürünlerle çalışır: römork, pulluk, ekim ve hasat ekipmanı holün içinde yer kaplar, vinçle taşınır, kapıdan geniş bir açıklıkla çıkar. Bu yüzden yerleşim sac ve profil girişi, kesim ve büküm, kaynak, kumlama ve boya, montaj ve stok sırasıyla kurulur.

Kaynak alanlarında duman emişi ve havalandırma, boya kabini ve fırınında ayrı yangın bölümü, montaj holünde ürünün çevresinde rahat çalışılacak açıklık ve iyi aydınlatma temel ihtiyaçlardır. Sektör mevsimli çalıştığı için ekim ve hasat öncesi biriken bitmiş ürünü koruyan sundurmalar ve açık stok sahası da ilk projede yer almalıdır. Taşıyıcı sistemde geniş açıklık için çelik ya da prefabrik betonarme seçenekleri vinç yükü, açıklık ve yapım süresiyle birlikte değerlendirilir; seçim yetkili inşaat mühendisiyle yapılır.

Taşıyıcı sistem ve cephe nasıl seçilir?

Boş parselde yeni tesis kuran yatırımcının en sık sorduğu soru, çelik mi prefabrik mi olacağıdır. Aşağıdaki tablo genel bir karşılaştırma sunar; son karar projeye özel hesaba dayanır.

Ölçüt Çelik taşıyıcı Prefabrik betonarme
Geniş açıklık Uygun, hafif kesitlerle geniş açıklık geçilebilir Uygun, kiriş boyu ve taşıma koşullarına bağlı
Vinç yükü Vinç kirişleri kolay entegre edilir Konsollu kolonlarla çözülür
Yangın davranışı Koruma kaplaması gerekebilir Malzeme olarak dayanımı yüksektir
Sonradan genişleme Ekleme ve değişiklik görece kolaydır Baştan planlanırsa mümkündür
Gıda tesisi İç yüzey panelle kapatılarak kullanılır İç yüzeyin hijyenik kaplanması gerekir

Cephede ise bölge kimliği ile işletme kimliği birlikte düşünülür. Ova ortamında yapılar uzaktan görünür; düzenli bir idari cephe, iyi yerleştirilmiş bir tabela ve sade bir renk düzeni tesisinizi yoldan tanınır kılar. Cephe alternatiflerini aynı bakıştan üç boyutlu modelde gösteriyoruz.

Etaplı yatırım: ilk gün ne kurulur, ne sonraya kalır?

Geniş ve gelişmekte olan bir bölgede yatırım yapan firmalar çoğu zaman bütün tesisi bir anda kurmaz. Önce üretimi başlatacak hol ve zorunlu destek alanları yapılır, idari bina, ikinci hol, soğuk depo ya da ek boya hattı sonraki etaplara bırakılır. Bu yaklaşım nakit akışı açısından mantıklıdır; ancak ilk etap projesi sonraki etapları hesaba katmazsa ikinci adım pahalılaşır. Bu yüzden ilk günden bütün parselin ana planını, yani nihai yerleşimi çiziyor, ilk etabı bu planın bir parçası olarak projelendiriyoruz.

Ana planda üç şeye özellikle dikkat ediyoruz. Birincisi, ikinci holün birinci holle hangi duvardan birleşeceği ve o duvarın sökülebilir ya da açılabilir tasarlanması. İkincisi, trafo, su deposu, yangın suyu ve arıtma gibi altyapı birimlerinin ileride büyüyecek bölümleri engellemeyecek yere konması. Üçüncüsü, tır ve personel yollarının ikinci etap şantiyesi sırasında da işleyebilmesi. Böylece büyüme anında üretim durmaz ve ruhsat süreci yalnızca ek kısım için işler.

Yeni bölgede personel ve sosyal alanlar

Yapımı süren bir bölgede ilk yıllarda yakın çevrede yemek, ulaşım ve sosyal hizmet seçenekleri sınırlı olabilir. Bu durumda tesisin kendi sosyal alanları daha önemli hâle gelir: yemekhane ya da yemek dağıtım alanı, soyunma ve duş odaları, servis araçlarının beklediği otopark ve dinlenme alanı. Gıda tesislerinde soyunma ve hijyen geçişi zaten zorunlu bir parçadır; tarım makinesi tesislerinde ise kaynak ve boya işinden çıkan çalışanın temizlenebileceği alanlar iş güvenliği ve çalışan memnuniyeti açısından önem taşır. Bu alanları idari bina ile üretim holü arasında, hem personelin hem ziyaretçinin rahat kullanacağı biçimde konumlandırıyoruz.

Fabrika ve Üretim Tesisi alanındaki projelerimizden

Çumra OSB’de ruhsat ve izin süreci nasıl yürür?

Organize sanayi bölgelerinde yapı ruhsatı ve yapı kullanma izni belediyeden değil OSB yönetiminden alınır; Çumra OSB’de de bu işler bölge müdürlüğü üzerinden yürür. Parsel tahsisi ve proje bilgileri için bölge yönetimi yatırımcıları müdürlükle doğrudan görüşmeye yönlendirir. Projelerin onaylanması, ruhsat, yapı denetim süreci, yapı kullanma izni ve abonelikler bölgenin kendi koşullarına göre yürür. Çekme mesafesi, taban alanı ve emsal gibi değerleri ezbere vermiyoruz; her projede OSB yönetiminin güncel koşullarını yazılı olarak teyit ediyoruz. Çevre izinleri, gıda işletme onayları ve benzeri faaliyet izinleri ilgili kurumların güncel koşullarına göre ayrıca yürütülür. Faaliyet ÇED (çevresel etki değerlendirmesi) kapsamına girebiliyorsa ÇED kararı ruhsattan önce gerekir; bunu en başta Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın il müdürlüğüne sormak gerekir. Çevre izinleri Bakanlık ve il müdürlüğünden yürür; OSB ise atıksu kanalına bağlantı iznini verir.

Bölgede tesisi olanlar için yenileme ve tadilat

Çumra’da yeni yatırım ağır bassa da faal tesisler de büyüme ve yenileme ihtiyacıyla karşılaşır. Gıda tesislerinde en sık iş kalemi zemin ve iç yüzeylerin yenilenmesi, hijyen geçişlerinin yeniden düzenlenmesi ve soğuk oda eklenmesidir; tarım makinesi tesislerinde ise sundurma, ek montaj holü, boya kabini yenilemesi ve çatı işleridir. Zemin seçenekleri için epoksi zemin kaplama yazımıza bakabilirsiniz. Yenileme çoğu zaman üretim sürerken yapılabilir: iş bölgelere ayrılır, hijyenin bozulmaması için gıda tesislerinde toz ve kir yaratan işler planlı duruşlara bırakılır.

Ovanın karasal iklimi, yazın ısınan ve kışın soğuyan geniş hollere yol açar. Bu yüzden çatı ve cephe yalıtımı, hem gıdada ürün kalitesini hem de makine üretiminde çalışma koşullarını doğrudan etkiler. Çatı yenilemesi gündemdeyse yalıtım, gün ışığı bantları ve olası çatı GES hazırlığını aynı işte ele almak, işi iki kez yapmaktan kurtarır.

Teklif isterken neler hazırlanmalı?

  • Tahsis belgesi ya da tahsis başvurusu, parselin ada ve parsel bilgisi.
  • OSB’den alınmış imar durumu yazısı ve parselin altyapı durumu.
  • Ürün türü, üretim akışı, bugünkü ve hedeflenen kapasite.
  • Makine listesi; temel, enerji, buhar, soğutma ve basınçlı hava ihtiyacı.
  • Tarım makinesinde en büyük ürünün ölçüsü ve ağırlığı, vinç ihtiyacı.
  • İlk etapta ve ileride yapılması düşünülen bölümler.

Süre ve bedel yapının büyüklüğüne ve kapsamına göre değişir; keşiften sonra iş programıyla birlikte verilir.

Maker Mimarlık bu bölgede ne yapıyor?

Ofisimiz Kocaeli Darıca’da; Çumra OSB’de yeni fabrika, ek bina ve yenileme için proje hazırlıyor, yerinde keşif yapıyoruz. Portföyümüzde Kocaeli’deki İMES Makine İhtisas OSB’de projelendirdiğimiz sanayi yapıları var. Fabrika ve endüstriyel yapılar hizmetimizde boş parselden başlayıp yerleşimi, holü ve cepheyi üç boyutlu modelde gösteriyor; mevcut tesislerde renovasyon ve restorasyon kapsamında süreci uygulama öncesi keşif bedellerinden uygulama sonrası hak edişlere kadar izliyoruz. Fabrika ve üretim tesisi işlerimize göz atabilir, ücretsiz ilk keşif için teklif formundan ya da sayfadaki WhatsApp düğmesinden bize yazabilirsiniz.

?Merak edilenler

Sık sorulan sorular

Çumra OSB'de yer almak için ne yapılır?

Bölge yönetimi sanayi parsellerini tahsis ilanlarıyla yatırımcıya açar. Güncel ilanlar, tahsis koşulları ve başvuru evrakı için Çumra OSB müdürlüğüyle görüşmek gerekir; tahsisten sonra imar durumu alınıp proje süreci başlar.

Çumra OSB'de yapı ruhsatını kim verir?

Bölge sınırları içindeki yapılar için yapı ruhsatı ve yapı kullanma izni OSB müdürlüğü üzerinden alınır. Projeler bölgenin imar planı notlarına ve OSB yönetiminin güncel koşullarına göre hazırlanır.

Çumra OSB'de hangi sektörler ağırlıkta?

Bölgede ağırlık gıda ve tarım makinelerindedir. Çevresindeki tarım üretimi gıda sanayisine hammadde, tarım makinesi sanayisine pazar sağlar.

Boş parselde fabrika yaparken altyapı neden önemli?

Yapımı süren bir bölgede yol, elektrik, su, atık su ve doğal gaz bağlantısının hazır olma zamanı binanın kullanılabileceği zamanı belirler. Bu yüzden altyapı takvimi OSB'den öğrenilip iş programına işlenir.

Çumra'da gıda fabrikası için zemin nasıl seçilir?

Islak ve yıkanan alanlarda zemin kaymaz, sıcak suya ve temizlik kimyasallarına dayanıklı olmalı, eğim ve yer süzgeçleriyle birlikte tasarlanmalıdır. Kuru depo ve paketleme alanlarında farklı bir kaplama seçilebilir; karar ürüne ve temizlik yöntemine göre verilir.

Çumra OSB'de çelik mi prefabrik fabrika mı yapılmalı?

İkisi de uygulanabilir. Vinç yükü, açıklık, yangın davranışı, sonradan genişleme ve gıda tesisinde iç yüzeyin hijyenik kaplanması gibi ölçütler karşılaştırılır; son karar yetkili inşaat mühendisinin hesabıyla verilir.

Çumra OSB'deki fabrikamı ileride büyütebilir miyim?

Parselin imar haklarında yer bırakılırsa büyütülebilir. Bunun için ilk projede ikinci holün yeri, ortak yükleme alanı ve enerji altyapısının büyüme payı baştan planlanır.

→Teklif ve ihale daveti

Projenizi konuşalım

Şartnameniz hazırsa yükleyin, hazır değilse kapsamı birlikte tanımlayalım. Keşif ücretsizdir.

WhatsApp Arayın Teklif isteyin