İçeriğe geç

Adana Ceyhan OSB Fabrika Projesi ve Fabrika Yenileme

Maker Mimarlık8 dk okumaGüncelleme:

KapakAyşe KarakaşİMES OSB, Dilovası, Kocaeli

Ceyhan Organize Sanayi Bölgesi (Ceyhan OSB), Adana’nın Ceyhan ilçesinde, Sarımazı Mahallesi’nde kurulu genç bir OSB’dir; bölge yönetimi limana çok yakın olduğunu ve otoyol ile demiryolu hatlarının bölge sınırları içinden geçtiğini öne çıkarır. Birinci etabı büyük ölçüde dolmuş, ikinci etabın altyapısı sürmekte olduğu için buradaki işlerin çoğu boş parselde sıfırdan fabrika projesidir. Bu yüzden çekirdek soru, ihracata ve limana dönük bir üretim tesisinin parsele nasıl oturacağı, kazı ve dolgunun yapıyı nasıl etkileyeceği ve bölgenin enerji ve çevre beklentilerinin projeye nasıl yansıyacağıdır. Proje ve ruhsat süreçleri Ceyhan OSB Müdürlüğü üzerinden yürür; bölgenin imar planı notları ve OSB yönetiminin güncel koşulları esas alınır.

Bu yazıda bölgeyi kısaca tanıtıyor, yeni bir tesisin yerleşimini, kazı ve zemin konusunu, bölgenin tahsis ölçütlerinin yapı kararlarına etkisini ve teklif isterken hazırlanacakları anlatıyoruz. Adana’nın köklü sanayi bölgesindeki farklı tabloyu merak ediyorsanız Adana Hacı Sabancı OSB yazımıza bakabilirsiniz.

Ceyhan OSB nerede, çevresinde neler var?

Bölge, Ceyhan ilçesinin Sarımazı Mahallesi’ndedir. Yakın çevresinde Yumurtalık Serbest Bölgesi, Ceyhan Enerji İhtisas Endüstri Bölgesi ve komşu Hatay’daki Erzin OSB bulunur. Yani Ceyhan OSB, İskenderun Körfezi kıyısında limanların, serbest bölgenin ve enerji ile kimyaya ayrılmış büyük bir endüstri bölgesinin oluşturduğu bir sanayi kuşağının içindedir. Bölge yönetimi çevrede faal limanların yanında yapım ve başvuru aşamasında liman projeleri olduğunu da belirtir.

Ceyhan OSB, OSB Üst Kuruluşu listesinde karma bölge olarak yer alır; yani tek bir sektöre ayrılmış değildir. Bölgede faaliyet gösteren firmalar arasında tarım makineleri, demir çelik ve çelik yapı, alüminyum, metal işleme, plastik, ambalaj ve vinç imalatı gibi alanlarda üretim yapanlar yer alır. Bu dağılım, metal ve makine imalatının ağırlıklı olduğu, ürününü büyük ölçüde kara, demiryolu ve deniz yoluyla uzağa gönderen bir sanayi profili çizer.

Bölge kendi elektrik dağıtımını yapar; bölge yönetimi şebekenin yeraltında ve kapalı ring düzeninde kurulduğunu belirtir. Bölge yönetimi doğal gaz altyapısını da tamamladığını duyurmuştur. Bu bilgiler, enerji yoğun bir tesisin trafo yeri, gaz bağlantı noktası ve teknik hacimlerinin planlanmasında başlangıç verisidir.

Yeni etapta tahsis ölçütleri yapıyı nasıl etkiler?

Bölge yönetimi ikinci etap için ön talep toplarken bazı öncelikler açıklar: bölgesel teşviklerden yararlanabilecek bir sektör, ihracat yapan firmalar, düşük çevresel risk, yenilenebilir enerji kullanımı, düşük su ihtiyacı ve başvuruyla birlikte bir proses raporu. Bu ölçütler yalnız tahsis dosyasını değil, yapının kendisini de şekillendirir:

  • Proses raporu: Üretim akışının, makinelerin ve hammadde-ürün dengesinin baştan yazılması gerekir. Bu rapor mimari yerleşimin de temel girdisidir; tahsis aşamasında doğru kurgulanırsa proje aşamasında zaman kazandırır.
  • Yenilenebilir enerji: Çatıya güneş paneli kurulacaksa çatının yönü, eğimi, gölgelenmesi ve taşıyıcının ek yükü ilk taslakta ele alınır. Panel yükünü taşıyacak çatı ve taşıyıcı hesabı yetkili inşaat mühendisinin sorumluluğundadır.
  • Düşük su ihtiyacı: Proses suyunun geri kazanımı, yağmur suyunun toplanıp bahçe ya da temizlik için kullanılması ve sıhhi tesisatın sade kurgusu tesis tasarımına baştan girer.
  • Düşük çevresel risk: Atıksu, emisyon ve tehlikeli madde depolama konuları yerleşimde ayrı alanlar ve önlemler gerektirir; çevre izinleri ayrıca yürütülür.

Başvuru şartları ve belge listesi dönemden döneme değişebilir; tahsis başvurusundan önce OSB yönetiminin güncel duyuruları esas alınır.

Fabrika ve Üretim Tesisi alanındaki projelerimizden

Kazı, dolgu ve zemin: parsel seçiminin yapıya etkisi

Bölge yönetimi ikinci etap parsellerini hafriyat, yani kazı miktarına göre gruplara ayırır. Bu ayrım yalnız arsa bedelini değil, yapım işinin kapsamını da gösterir: kazı ve dolgu miktarı arttıkça istinat duvarı, şev düzenlemesi, drenaj ve parsel içi kot farkları projenin önemli bir kalemi olur. Aynı büyüklükteki iki parselde fabrika holünün yerleşimi, giriş kotu ve yükleme rampalarının yüksekliği bu nedenle farklı çözülebilir.

Parsel kararını verirken şu konuları birlikte değerlendiriyoruz:

  • Yol kotu ile parselin doğal kotu arasındaki fark ve kamyon girişinin eğimi.
  • Holün tek kotta mı, kademeli mi oturacağı; kademede yükleme rampası ve iç akışın nasıl çözüleceği.
  • Dolgu üzerine oturan zeminde oturma riski ve zemin iyileştirme gereği; bu, zemin etüdüne ve yetkili mühendisin değerlendirmesine bağlıdır.
  • Yağmur suyunun parselden nasıl uzaklaştırılacağı; kıyıya yakın ve düz alanlarda drenaj daha da önem kazanır.

Zemin etüdü, burada projenin ilk işidir. Temel sistemi ve zemin iyileştirme kararı etüt sonucuna göre yetkili inşaat mühendisi tarafından verilir.

Limana ve ihracata dönük tesis nasıl yerleştirilir?

Ceyhan OSB’nin öne çıkardığı liman, otoyol ve demiryolu yakınlığı, tesislerin önemli bir bölümünün ürününü konteyner ya da tır ile uzağa göndereceği anlamına gelir. Bu durum yerleşimde birkaç kararı öne çıkarır.

Sevkiyat ve saha

Tır ve konteyner aracının parsele girip dönebileceği, yükleme yaparken yolu kapatmadan bekleyebileceği bir saha ayrılır. Hammadde kabul ve ürün sevkiyatı mümkünse ayrı kapılardan, birbirini kesmeden kurgulanır. Yükleme rampası sayısı ve yeri, depo içindeki akışla birlikte belirlenir.

Ağır ürün ve vinç

Çelik yapı, tarım makinesi ya da vinç gibi büyük ve ağır ürün üreten tesislerde hol boyunca ilerleyen tavan vinci, vinç kirişini taşıyacak kolonlar, yüksek hol ve ağır yüke dayanıklı zemin temel ihtiyaçlardır. Bitmiş ürünün holden çıkacağı kapının genişliği ve yüksekliği ürünün en büyük ölçüsüne göre seçilir; büyük kapıların rüzgâr yükü de hesaba katılır.

Açık stok ve sundurma

Sac, profil, boru ya da bitmiş makine için açık stok alanı çoğu tesiste gerekir. Bu alanın üzeri çelik bir sundurmayla kapatılırsa ürün güneşten ve yağmurdan korunur, yükleme hava koşulundan bağımsız sürer. Sundurmanın da projeye ve onaya dahil edilmesi gerekir; ayrıntısını çelik konstrüksiyon sundurma yazımızda anlatıyoruz.

Parsel içi yerleşimin genel ilkelerini ise OSB parselinde fabrika yerleşim planı yazımızda topladık.

Taşıyıcı sistem ve iklim

Geniş açıklıklı üretim holleri için çelik, betonarme ve prefabrik sistemlerin her birinin güçlü ve zayıf yanları vardır; seçim açıklık, vinç yükü, yapım hızı ve ileride büyüme planına göre yapılır. Karşılaştırmayı çelik, betonarme ve prefabrik karşılaştırması yazımızda bulabilirsiniz. Adana, deprem tehlikesinin dikkate alınması gereken bir ildir; taşıyıcı sistem ve deprem hesabı yürürlükteki deprem yönetmeliğine göre yetkili inşaat mühendisi tarafından yapılır, mimari kararlar bu hesapla birlikte verilir.

Kıyıya yakın konum ve Çukurova’nın sıcak, nemli yazı yapıya iki ek yük getirir. Birincisi korozyondur: nemli ve tuzlu havada çelik elemanların, cephe ve çatı kaplamalarının, bağlantı parçalarının korunması için uygun kaplama ve malzeme seçimi önem kazanır. İkincisi sıcaklıktır: çatı yalıtımı, açık renkli kaplama ve mahyada doğal havalandırma holün aşırı ısınmasını azaltır.

Bölgedeki sektörlere göre dikkat noktaları

Plastik ve ambalaj

Plastik ve ambalaj üretiminde hammadde çoğu zaman silo ya da büyük çuvallarla gelir; silonun yeri, hammaddenin makinelere taşınma yolu ve bitmiş ürünün hacimli stoku yerleşimi belirler. Ambalaj ürünleri hafif ama hacimlidir; bu nedenle yüksek raf düzenine uygun net yükseklik ve geniş depo alanı gerekir. Plastik hammadde ve ambalaj stoku yanıcı olduğu için depo ile üretimin yangın açısından ayrılması, kaçış yolları ve söndürme sistemleri yetkili mühendislerin hesabıyla belirlenir.

Alüminyum ve metal işleme

Ekstrüzyon, kesme, büküm ve yüzey işlemleri gibi adımlar uzun bir üretim çizgisi ister. Fırın ve pres gibi ağır ve ısı yayan makinelerin temeli, hol içindeki ısının atılması ve yüzey işlem bölümünün havalandırması baştan planlanır. Profil gibi uzun ürünlerin hol içinde dönebileceği ve sevkiyata çıkabileceği bir akış kurulur.

Tarım makineleri ve çelik yapı

Çukurova’nın tarımına hizmet eden makine üreticileri ile çelik yapı imalatçılarında kaynak, boya ve montaj alanları ayrı bölümler olarak düşünülür. Boya kabini, kaynak dumanı emişi ve montaj sonrası test alanı tesisin ayrılmaz parçalarıdır. Bitmiş makinelerin açık sahada sergilenmesi ya da beklemesi gerekiyorsa saha düzeni ve zemin buna göre seçilir.

İdari bölüm ve cephe

İhracat yapan bir tesis için idari bölüm ve cephe, yabancı müşterinin ilk gördüğü yüzdür. Ziyaretçi girişi, toplantı salonu ve üretimi güvenle izleyebilecek bir galeri ya da cam bölme, kalite denetimine gelen müşteriler için işlevsel bir çözümdür. Cephe alternatiflerini aynı bakış açısından üç boyutlu görsellerle karşılaştırmak, kararı kolaylaştırır.

Fabrika ve Üretim Tesisi alanındaki projelerimizden

Ceyhan OSB’de ruhsat süreci nasıl yürür?

OSB’lerde imar, proje onayı, yapı ruhsatı ve yapı kullanma izni işleri genellikle bölge müdürlüğü üzerinden yürür. Ceyhan OSB’de yeni bir tesis için genel akış şöyledir:

  1. Tahsis ya da satın alma süreci tamamlanır; parselin imar durumu ve aplikasyon bilgisi OSB Müdürlüğü’nden alınır.
  2. Faaliyete göre ÇED süreci gerekip gerekmediği konuşulur.
  3. Zemin etüdü ve hâlihazır harita hazırlatılır; proses raporundaki makine ve depolama bilgileri mühendislik ekibine verilir.
  4. Mimari konsept ve yerleşim hazırlanır; üç boyutlu modelle hol, idari bölüm, saha ve cephe birlikte değerlendirilir.
  5. Mimari, statik, mekanik ve elektrik projeleri uyumlu biçimde tamamlanır ve OSB Müdürlüğü’ne onaya sunulur.
  6. Yapı ruhsatı alınır, şantiye boyunca yapı denetimi süreci izlenir.
  7. Yapı bitince yapı kullanma izni, ardından işletme için gereken ruhsat ve bağlantı izinleri tamamlanır.

Belge listesi, bedeller ve süreler bölgenin güncel uygulamasına göre değişebilir; başvurudan önce OSB yönetiminin güncel koşulları esas alınır. Süre ve bedel yapının büyüklüğüne göre değişir; keşiften sonra iş programıyla birlikte verilir.

Birinci etaptaki tesislerde yenileme ve ek yapı

Birinci etaptaki tesislerin çoğu yeni olsa da büyüyen üretim kısa sürede ek ihtiyaç doğurur: hol içinde asma kat ya da ofis, açık stok için sundurma, artan sevkiyat için ek rampa, yeni bir hat için zemin güçlendirme. Bu işlerde önce mevcut onaylı projeye ve imar haklarının ne kadarının kullanıldığına bakılır. Taşıyıcıya, dış hatlara ya da kullanım biçimine dokunan değişikliklerin tadilat projesi gerektirip gerektirmediği işe başlamadan önce OSB yönetimine sorulur. Mevcut tesislerdeki bu tür işleri renovasyon ve restorasyon hizmetimiz kapsamında ele alıyoruz.

Teklif isterken neler hazırlanmalı?

  • Tahsis belgesi ya da tapu, parselin imar durumu ve aplikasyon bilgisi.
  • Tahsis başvurusunda verdiğiniz proses raporu.
  • Makine listesi, ağırlık ve ölçüleri, vinç ihtiyacı ve en büyük ürünün ölçüsü.
  • Sevkiyatta kullanılan araç tipi, günlük yükleme yoğunluğu, açık stok ihtiyacı.
  • Enerji ve su ihtiyacı, çatıda güneş paneli düşünülüp düşünülmediği.
  • Varsa zemin etüdü ve hâlihazır harita.

Maker Mimarlık bu bölgede ne yapıyor?

Ofisimiz Kocaeli Darıca’da; Ceyhan OSB’deki yatırımcılar için yeni tesis ve ek bina projeleri hazırlıyor, yerinde keşif yapıyoruz. Portföyümüzde Kocaeli’de İMES OSB’de projelendirdiğimiz sanayi yapıları bulunuyor. Fabrika ve endüstriyel yapılar hizmetimizde parsel yerleşimini, holü, sahayı ve cepheyi üç boyutlu modelde gösteriyor, mimari, statik, mekanik ve elektrik projelerini mühendislik iş ortaklarımızla uyumlu biçimde hazırlıyor, uygulama öncesi keşif bedellerinden hak edişlere kadar süreci izliyoruz. Fabrika ve üretim tesisi işlerimize göz atabilir, ücretsiz ilk keşif için teklif formundan ya da sayfadaki WhatsApp düğmesinden bize yazabilirsiniz.

?Merak edilenler

Sık sorulan sorular

Ceyhan OSB nerede?

Ceyhan OSB, Adana'nın Ceyhan ilçesinde, Sarımazı Mahallesi'ndedir. Yakın çevresinde Yumurtalık Serbest Bölgesi, Ceyhan Enerji İhtisas Endüstri Bölgesi ve Erzin OSB yer alır; bölge limana çok yakındır.

Ceyhan OSB'de hangi sektörler var?

Bölge karma niteliktedir. Faaliyetteki firmalar arasında tarım makineleri, demir çelik, alüminyum, metal işleme, plastik, ambalaj ve vinç imalatı gibi alanlarda üretim yapanlar bulunur.

Ceyhan OSB'de yeni parsel almak mümkün mü?

Bölge yönetimi birinci etabın büyük ölçüde dolduğunu, ikinci etabın altyapı çalışmalarının sürdüğünü ve ön talep toplandığını açıklıyor. Tahsis ölçütleri ve başvuru şartları için OSB yönetiminin güncel duyuruları esas alınır.

Parselin kazı grubu fabrika projesini etkiler mi?

Evet. Kazı ve dolgu miktarı arttıkça istinat duvarı, şev, drenaj ve parsel içi kot farkları projenin önemli bir kalemi olur. Holün oturacağı kot, kamyon girişinin eğimi ve rampa yüksekliği bu koşullara göre çözülür; temel ve zemin iyileştirme kararı zemin etüdüne göre yetkili mühendis tarafından verilir.

Ceyhan OSB'de çatıya güneş paneli koymak için projede ne düşünülmeli?

Çatının yönü, eğimi, gölgelenmesi ve panel yükü ilk taslakta ele alınır. Panel ve taşıyıcı sistemin ek yükü yetkili inşaat mühendisi tarafından hesaplanır. Bölge yenilenebilir enerji kullanımını tahsis ölçütleri arasında saydığı için bu konuyu baştan planlamak yararlıdır.

Kıyıya yakın bölgede çelik yapıda nelere dikkat edilir?

Nemli ve tuzlu hava çelik elemanlarda, çatı ve cephe kaplamalarında ve bağlantı parçalarında korozyonu hızlandırabilir. Uygun koruyucu kaplama, malzeme seçimi ve bakım planı projenin parçası olur. Detaylarda suyun birikmeyeceği çözümler tercih edilir.

Ceyhan OSB'de yapı ruhsatını kim verir?

OSB'lerde proje onayı, yapı ruhsatı ve yapı kullanma izni genellikle bölge müdürlüğü üzerinden yürür. Ceyhan OSB'de de süreç OSB Müdürlüğü ile yürütülür; başvurudan önce OSB yönetiminin güncel koşulları ve belge listesi esas alınır.

→Teklif ve ihale daveti

Projenizi konuşalım

Şartnameniz hazırsa yükleyin, hazır değilse kapsamı birlikte tanımlayalım. Keşif ücretsizdir.

WhatsApp Arayın Teklif isteyin